slide

NƠI GÓP MÌNH LÀM RA HẠT GẠO

01/11/2017

MÌNH LÀM RA HẠT GẠO
 
NƠI GÓP MÌNH LÀM RA HẠT GẠO

Tháng Mười, với đa phần thiên nhiên là trời trong veo, cao vút, đất vươn trải mênh mông. Tháng Mười mùa màng vàng rực, là ước ao, hy vọng tràn về. Với thế hệ chúng tôi còn thêm tháng Mười của Cách mạng Nga kỳ tích, rung chuyển nhân loại.
Chúng tôi - đoàn nhà văn Báo Văn nghệ xuôi về phương Nam để được lẫn vào tháng Mười của đất nước mình, của lớp người khởi nguồn và đang vững bước trên con đường “Dầu khí” - ngành nghề có sự tham gia của không ít những công dân Liên Xô trước đây và Liên bang Nga ngày nay.
Sau khi làm việc với các Tổng Công ty mẹ ở thành phố Hồ Chí Minh, chúng tôi tiếp tục xuôi Vũng Tàu, tới các Công ty con của Tập đoàn để thực tế hơn, cụ thể hơn về những người trực tiếp làm ra dòng “vàng đen”, kể cả biến chúng thành sản phẩm “quốc kế, dân sinh” cho Tổ quốc. Con đường 51, mùa thu này như êm hơn, rộng hơn. Ngược ngọn gió nồm dào dạt, thoáng chốc chúng tôi đã tới nhà máy Đạm Phú Mỹ thuộc Tổng Công ty Phân bón và Hóa chất dầu khí – CTCP.
Vừa bước chân xuống xe, các nhà văn đã thấy trước mắt tấm băng rôn dài rộng hàng chữ: “Nhiệt liệt chào mừng đoàn công tác Báo Văn nghệ tới thăm đơn vị”. Không vui và cảm động sao được, khi một doanh nghiệp sản xuất kinh doanh ngày đêm trần lưng công việc lại có tấm lòng với các Văn nghệ sĩ ấm áp đến như vậy? Tôi bỗng nhớ câu thơ của Chế Lan Viên: “Cả một đời ăn hạt gạo nhân dân/ Lần thứ nhất nhà văn đi học cấy”. Càng thấu tình hơn khi nhà máy này đã trực tiếp góp phần làm cho hạt lúa, hạt gạo chúng ta nhiều hơn, mẩy thơm hơn.
Trong phòng họp thoáng đẹp, chúng tôi được nghe lãnh đạo nhà máy khái quát tóm tắt tình hình hoạt động của đơn vị, trước khi đoàn đi thăm quan hiện trường. Hút theo màn hình rộng, đoạn video clip khoảng 15 phút bật sáng trước mắt mọi người. Rất lạ, trong đoạn phim ngắn ấy, ngay sau phần giới thiệu chung Nhà máy là phần công tác An toàn. Hóa ra, cũng như tất cả các đơn vị của Tập đoàn Dầu khí Việt Nam, nơi đây, các yếu tố môi trường, điều kiện làm việc và sản phẩm làm ra đều rất gần với tai nạn cháy nổ, ô nhiễm… Sự cố có thể xảy ra bất cứ lúc nào. Đạm Phú Mỹ thuộc diện hàng đầu hứng chịu nguy cơ này. Vì vậy, trước khi đến các phân xưởng, chúng tôi bắt buộc phải trang bị bảo hộ từ đầu đến chân. Rồi tất cả máy ảnh, điện thoại, bật lửa… không được mang theo. Bảo vệ nhà máy kiểm tra nghiêm ngặt hơn cả an ninh ở các sân bay.
Theo những gì Trưởng phòng An toàn - Bảo vệ (ATBV) nhà máy Nguyễn Đức Thịnh dẫn đoàn cho biết, ý nghĩ trong tôi cứ loay hoay xung quanh về “mục” an toàn ở nơi này. Cả đời công tác của tôi trong ngành xây dựng với những giàn giáo, thiết bị lắp đặt ống khói cao hơn 200m, nặng hàng trăm tấn, những cần trục cao 30-40m làm việc trên đầu người… nhưng công tác an toàn lao động có thể chưa nghiêm cẩn bằng nơi tổ hợp này. Với 63 ha khuôn viên, nhà máy đã có 13 năm hình thành và phát triển, hàng năm cho ra đời trên dưới 800.000 tấn phân đạm mà chưa một lần để xảy ra sự cố mất an toàn và tai nạn lao động lớn nào thì đâu phải cố gắng nhỏ? Quản lý một mặt bằng mênh mông gồm: Trung tâm điều khiển, xưởng Amoniac, xưởng Urê, tháp tổng hợp Urê, kho hóa chất, kho vật tư, kho chứa Urê… Tất cả được đặt hết lên vai bộ phận an toàn Nhà máy.
Đường nối giữa các khu xưởng không ngắn. Trời Bà Rịa-Vũng Tàu nắng nhẹ, gió nhẹ như chiều lòng khách phương xa. Tôi tranh thủ hỏi chuyện Nguyễn Đức Thịnh mới biết phòng An toàn - Bảo vệ của anh được nhà máy biên chế tổng số 53 CBNV và đặt dưới sự chỉ đạo trực tiếp của Giám đốc. Trong số này có 30 cán bộ chuyên ngành phòng cháy, chữa cháy (PCCC), 10 cán bộ an toàn, môi trường, 10 cán bộ y tế.

                             img_6882
Công việc cụ thể của lực lượng chủ yếu trong các khâu: Kiểm tra, giám định định kỳ, đột xuất các đơn vị nội bộ thực hiện các quy định, quy trình An toàn - Sức khỏe - Môi trường - PCCC của Nhà nước, Tập đoàn, Tổng Công ty, Nhà máy; Tổ chức vận hành các thiết bị PCCC, xây dựng kế hoạch và triển khai tập luyện PCCC, sẵn sàng ứng cứu sự cố; Thực hiện bảo dưỡng các phương tiện, dụng cụ hỗ trợ AT-MT-PCCC như xe cứu hỏa, bình chữa cháy xách tay, máy đo khí, bình hô hấp. Thường xuyên tập luyện kể cả phối hợp với các lực lượng chữa cháy chuyên nghiệp ngoài đơn vị… Số đầu mục nhiệm vụ của bộ phận này lên đến 19, mới thấy tầm quan trọng và sự nghiêm ngặt của công tác An toàn trong nhà máy Đạm Phú Mỹ.
Chúng tôi tới Xưởng Amoniac mà cứ ngỡ văn phòng IT hay Trung tâm điều hành sân bay. Vẫn rộng rãi sạch sẽ từ sân vườn tới nơi vận hành, và thật lạ, nơi tạo nên thành phần hóa chất NH3 thường có vị khai khó chịu mà ở đây tuyệt nhiên không có cảm giác ấy. Môi trường làm việc vẫn đảm bảo tiêu chuẩn gọn gàng, ngăn nắp, sạch đẹp theo quy định. Đường xá trong Nhà máy đã sạch bong, hơn thế một số đoạn còn rợp bóng cây xanh. Tôi hỏi Nguyễn Đức Thịnh đang rảo bước bên cạnh về diện tích sân vườn, cây xanh che phủ trong nhà máy? Anh vui vẻ:
- Dành hơn 20% tổng diện tích đấy các anh ạ! Và cây cỏ được chăm sóc thường xuyên, nên mới được xum xuê tươi tốt như kia chứ không thể chỉ riêng bằng độ giàu có màu mỡ của đất miền Đông Nam Bộ đâu? Bây giờ đoàn theo em lên Tháp tạo hạt Urê thì sẽ thấy toàn cảnh.
Thang máy ro ro đưa chúng tôi lên tháp tròn cao 100m, đường kính 25m. Đứng trên sàn tháp, không những bao quát toàn bộ một nhà máy phân đạm hiện đại bậc nhất Đông Nam Á, mà xa xa màu xanh làng phố, cây lá huyện Nhà Bè Tp. Hồ Chí Minh cũng được thu vào trong tầm mắt. Xuống tháp cách một đoạn ngắn là một bể bê tông lớn. Thịnh cho biết, đây là bể chứa nước sạch, dung tích 6800m3, trong đó 600m3 dùng dự trữ cho việc cứu hỏa, số còn lại để dùng cho sản xuất và sinh hoạt…
Trở lại phòng họp, Trưởng phòng An toàn- Bảo vệ Nguyễn Đức Thịnh tiếp tục câu chuyện chuyên môn với mọi người. Mở đầu bằng việc một nhà máy hiện đại như Đạm Phú Mỹ nên các hệ thống thiết bị An toàn chính đã được thể hiện ngay trong thiết kế công nghệ ban đầu. Các hệ thống giám sát, nhận diện rủi ro, tai nạn sự cố, phát hiện khí độc, báo cháy tự động, van an toàn, biển cảnh báo an ninh, camera giám sát… được lắp đặt đầy đủ theo tiêu chuẩn tiên tiến thế giới. Bởi vậy, sau 13 năm vận hành đã không xảy ra sự cố trầm trọng nào ảnh hưởng đến dây chuyền công nghệ và gây hậu quả lớn đến thiết bị, tài sản.
Khi chúng tôi cố gạn hỏi một sự cố lớn nhất đối với người lao động và thiết bị trong quá trình thao tác, Trưởng phòng Thịnh nhớ mãi mới ra, và anh kể đến mức kỹ lưỡng. Rằng tai nạn chết người hoặc bị thương nặng hoàn toàn chưa gặp, còn việc anh em bảo dưỡng xe máy, thiết bị, gặp xây xước chân tay thì có, nhưng chỉ là hy hữu. Sự cố đáng chú ý nhất thuộc về rò rỉ đường ống khí xảy ra tháng 4/2014. Đó là ở một vị trí nối ống, do đã sử dụng lâu năm, hóa chất ăn mòn và mối hàn tại nơi này chưa thật ngấu kỹ, nên khí bị rò rỉ tạo nên một đám cháy nhỏ, chỉ chừng mét vuông, nhưng được xử lý ngay nên không gây ra thảm họa an toàn, trong lúc môi trường cháy nổ ở đây rất cao. Sự nghiêm cẩn của công tác phòng cháy còn được nhận biết qua hình ảnh khá thú vị. Đó là trong mặt bằng sản xuất cả Nhà máy, ta thấy tịnh không có bóng dáng một chiếc xe máy - phương tiện đi lại bình thường của CBCNVC cả nước. Thay vào đó là hàng trăm xe đạp được sắp xếp hàng lối từng khu.
Việc kiểm tra, thống kê, đánh giá, báo cáo tai nạn/ sự cố cũng được nhà máy hết sức chú trọng trong từng tháng, quý, năm. Ví dụ như biểu thống kê tai nạn/ sự cố bao gồm: Thống kê TNLĐ - tai nạn mất ngày công, tai nạn không mất ngày công, tai nạn được coi là tai nạn lao động và thống kê sự cố, thống kê nguyên nhân. Có như thế, lãnh đạo Nhà máy mới chỉ đạo được sát sao và người lao động mới ý thức sâu sắc.
Chương trình quản lý môi trường của Nhà máy cũng được đề cập rất cụ thể. Bao gồm: Chương trình quan trắc không khí (trong môi trường làm việc), quan trắc môi trường nước mặt (nước sông), nước thải công nghiệp (nước thải sinh hoạt, nước thải nhiễm dầu, nước thải từ UFC85). Rồi khí thải, chất thải rắn thông thường, chất thải nguy hại… Tiếp đó là những biện pháp phòng ngừa, xử lý phù hợp. Kết quả của mục tiêu phấn đấu về An toàn - Sức khỏe - Môi trường của Nhà máy 9 tháng đầu cũng như cả năm 2017 đã và dự kiến đạt: Số giờ ngưng máy do mất sản phẩm NH3 hoặc CO2 từ cụm dây chuyền sản xuất chính và số giờ ngừng máy gây mất sản phẩm Đạm do lỗi chủ quan vận hành đều ở mức 0 giờ. Song song với đảm bảo một số chỉ tiêu khác, lĩnh vực An toàn quyết tâm thực hiện tiết kiệm được 15,06 tỷ đồng chi phí cho Nhà máy.
Các chứng chỉ đến nay: ISO. 9001, ISO. 14001, ISO. 18001 đã được cấp, tạo nên một sự tích hợp đồng bộ giữa chất lượng sản phẩm, an toàn môi trường,  an toàn sức khỏe trong hoạt động lồng ghép của doanh nghiệp…
Nghe Nguyễn Đức Thịnh thuyết trình rành rẽ, hoạt khẩu, không vấp váp, chúng tôi cứ ngỡ anh là một MC chuyên nghiệp được đào tạo bài bản. Giờ nghỉ trưa, tôi tranh thủ hỏi để biết thêm về người Trưởng phòng ban mẫn cán này. Quê anh thuộc miền Quan họ Hiệp Hòa, Bắc Giang. Sinh năm 1966, là con thứ 3 trong gia đình có 8 anh chị em. Tốt nghiệp khoa Cơ điện, trường Đại học Mỏ-Địa chất Hà Nội, Thịnh về nhà máy phân đạm Hà Bắc quê hương công tác từ năm 1990 đến năm 1999. Đầu thế kỷ này, anh “hành phương Nam” theo tiếng gọi của nghề nghiệp và tổ chức, rồi “đất lành chim đậu” ở đạm Phú Mỹ, Bà Rịa - Vũng Tàu. Vợ chồng Thịnh có hai con, một trai, một gái. Vợ anh cùng làm ở nhà máy, cả gia đình định cư ở TP Vũng Tàu nên hàng ngày đi về 50km bằng xe đưa đón của cơ quan.
Phòng An toàn - Bảo vệ nhà máy luôn luôn thuộc số phòng ban, phân xưởng dẫn đầu trong phong trào thi đua sản xuất, kinh doanh. Riêng Nguyễn Đức Thịnh còn được nhận Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ năm 2009. Có thể xếp ở loại khá thành đạt. Khi được hỏi về điều mong muốn nhất, anh không ngần ngại: Rằng chỉ mong mình có sức khỏe tốt để phục vụ cho doanh nghiệp, hàng năm được về Bắc Giang thăm quê hương và người mẹ thân yêu năm nay đã 95 tuổi…
Chiều hôm đó, do đoàn phải theo lịch làm việc với Liên doanh Viêtsopetro Vũng Tàu, nên các nhà văn đã không thể nấn ná. Chia tay nhà máy Đạm Phú Mỹ và những người lao động nơi đây, trong đó có Trưởng phòng Nguyễn Đức Thịnh, điều tiếc nuối duy nhất trong tôi là thời gian thêm một lần nữa hà khắc, không cho mình trò chuyện lâu hơn về công việc của các anh chị em, tâm tình với những con người bình dị ở “Nơi góp mình làm ra hạt gạo” này.
 
                                                                                                        Vũng Tàu-Hà Nội, 10/2017
                                                                                                                           Đào Vĩnh

  (Nguồn: vannghecongnhan.com)GÓ.co